Chân dung 3 phụ nữ Việt Nam làm từ thiện trong cuốn Danh nhân Đông Dương thế kỷ XX

Ba bà Nguyễn Thị Trường Thịnh, Hoàng Thị Uyển, bà vợ ông Nguyễn Văn Nhung, sống dưới thời Pháp thuộc đầu thế kỷ XX, bằng công việc từ thiện của mình, đã khiến Phủ Toàn quyền phải đưa tên vào cuốn “Hoàng gia và Chức sắc Đông Dương” (Souverains et notabilites d'Indochine) xuất bản năm 1943. Kỷ niệm ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 năm nay, THQHVN xin giới thiệu chân dung 3 bà có tên và ảnh trong sách danh nhân Đông Dương (1943) với thông điệp: Người làm việc từ thiện hay việc nghĩa, ở thời nào cũng vậy, đều được xã hội trân trọng.

“Hoàng gia và Chức sắc Đông Dương” là tập sách liệt kê thứ tự theo vần chữ cái 451 nhân vật, kèm theo ảnh từng người, của hoàng gia trong triều đình ba nước Việt Nam - Lào - Campuchia, cùng các quan chức và nhân sĩ có tên tuổi của Đông Dương. Không thuộc dòng dõi hoàng gia, không phải viên chức của nhà nước thuộc địa, không có bằng cấp học vấn, nhưng bằng công việc từ thiện của mình, ba bà đã trở thành những người có tên tuổi, được xã hội kính trọng.

Bìa sách “Hoàng gia và Chức sắc Đông Dương” (Souverains et notabilites d'Indochine) xuất bản năm 1943.


1. Bà quả phụ Lê Trung Ngọc, nhũ danh Nguyễn Thị Trường Thịnh, sinh năm 1863 ở Trác Bút (Hà Nam, Bắc Kỳ). 

Năm 1935, với tiền của mình bỏ ra và tiền quyên góp, bà đã xây dựng ở Mai Động (Hà Đông) những dãy nhà bằng gạch và có vách bằng vữa cho những nạn nhân của trận hoả hoạn đã thiêu cháy 200 ngôi nhà phía sau Nhà máy diêm Hà Nội. Năm 1936, bà đã xây dựng trên bãi Nghĩa Dũng 52 ngôi nhà có vách bằng vữa, lợp ngói cho 300 nạn nhân của trận lụt. Năm 1938, bà cũng cứu trợ cho những nạn nhân của trận hoả hoạn tại các làng Bái Ân, Nghĩa Đô, các làng ở huyện Bất Bạt và Tùng Thiện. 

Bà được cử làm ủy viên quản trị của nhiều hiệp hội từ thiện và công tác xã hội. 

Bà Nguyễn Thị Trường Thịnh. Ảnh: Souverains et notabilites d'Indochine.

Còn chồng bà - ông Lê Trung Ngọc (1867 - 1928) - khi làm Tuần phủ tỉnh Phú Thọ năm 1917 đã trực tiếp làm bản tấu trình với Bộ Lễ xin định lệ hàng năm lấy ngày 10 tháng 3 âm lịch để tổ chức quốc lễ Giỗ Tổ Hùng Vương. Từ đó, triều Nguyễn hàng năm định lệ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương vào ngày 10 tháng 3 âm lịch. 

2.  Bà Nguyễn Hữu Vi, nhũ danh Hoàng Thị Uyển, tức Cả Mọc, sáng lập viên và Hội trưởng Hội Tế Sinh (Sinh Từ, Hà Nội). 

Bà Hoàng Thị Uyển. Ảnh: Souverains et notabilites d'Indochine.

Sinh tại Hà Nội năm 1870. Bà Hoàng Thị Uyển là một người rất sùng kính đạo Phật. Bà đã đem hết của cải cho công việc từ thiện. Khi nạn lụt xảy ra, bà đã cứu trợ nhiều làng ở Hà Đông và tổ chức nhiều cuộc phát chẩn cho nạn nhân ở Thái Bình và Bắc Ninh. Năm 1940, bà đã cúng cho Hội Phật Giáo một ngôi chùa và một trang trại ở Kim Anh (Phúc Yên) để mở một trường học cho tu sĩ Phật giáo. Năm 1941, bà đã cho Hội Tế Sinh - nơi bà làm hội trưởng - một đồn điền của bà ở Phù Ninh (Phúc Yên) và xây ở đó một nhà an dưỡng cho người già và người tàn tật. 

Đầu năm 1946, bà Hoàng Thị Uyển có vinh dự được Chủ tịch Hồ Chí Minh mời vào Phủ Chủ tịch khuyến khích tiếp tục công việc từ thiện và nuôi dạy trẻ mồ côi. Bà có người em trai út là Hoàng Đạo Thuý - Đại biểu Quốc hội khoá I (1946). 

3.  Bà Nguyễn Văn Nhung, sinh năm 1894, ở Phú Cường (Thủ Dầu Một, Nam Kỳ). 

Được sự hỗ trợ của chồng - một thư ký Toà sứ địa phương về hưu, bà đã tham gia công việc từ thiện với sự hy sinh hiếm có; đặc biệt, với Hội A.M.A.S (Hội Tương trợ Xã hội) của tỉnh, bà đã không quản thời gian và công sức. 

Bà Nguyễn Văn Nhung. Ảnh: Souverains et notabilites d'Indochine.

Hàng ngày, bà đến thăm trại dưỡng lão, kiểm tra bếp núc và trò chuyện với những người già. Bà là người phụ nữ từ thiện của Thủ Dầu Một. Sự tận tuỵ với công việc cứu trợ xã hội khiến bà được nhà cầm quyền Nam Kỳ nhiều lần biểu dương và tặng danh hiệu cao quý. 

Đáng tiếc là trong sách không ghi tên thật của bà Nguyễn Văn Nhung. Chúng tôi mong rằng, qua bài viết này, bạn đọc ở Thủ Dầu Một (Bình Dương) cũng như cả nước và nước ngoài, nếu có thông tin về bà Nguyễn Văn Nhung, xin chia sẻ thêm với tác giả bài viết./.

Người có công đầu trong việc chính thức định lệ ngày quốc lễ Giỗ Tổ Hùng Vương 10/3 âm lịch hàng năm là Tuần phủ Lê Trung Ngọc (1867 - 1928).

2 phút

2 phút

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 36/2024/NĐ-CP quy định chi tiết xét tặng "Giải thưởng Hồ Chí Minh" "Giải thưởng Nhà nước" về văn học, nghệ thuật. Lần đầu tiên tác giả là người nước ngoài có tác phẩm, công trình về văn học, nghệ thuật, nghiên cứu về Việt Nam sẽ được đề nghị xét tặng “Giải thưởng Hồ Chí Minh", “Giải thưởng Nhà nước” về văn học, nghệ thuật.

3 phút

3 phút

"Lúc đó, tôi đang rất sốt ruột vì địch ra phản kích" - Tiểu đoàn trưởng pháo binh 632 Hồ Đệ (sau này là thiếu tướng Hồ Đệ) từng kể về thời khắc quân Pháp phản kích mạnh hòng tái chiếm đồi Độc Lập ngày 15/3/1954 trong khi lệnh trên chưa tới.

2 phút

2 phút

Ngày 17/3/1954, nghe xong tiếng loa binh vận, binh sĩ thuộc 2 đại đội của Tiểu đoàn Thái số 3 phòng thủ cứ điểm đồi Bản Kéo - quân Pháp gọi là Anne Marie - đồng loạt ra hàng. Không tốn 1 viên đạn, Trung đoàn 36 (Đại đoàn 308) dưới sự chỉ huy của Trung đoàn trưởng Phạm Hồng Sơn đã xóa sổ cứ điểm cuối cùng của Phân khu Bắc tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.

3 phút

3 phút

Bài viết đề xuất

hinh anh tac gia

Truyền hình Quốc hội Việt Nam

Phản hồi
Liên quan
Liên quan
Mới nhất
Báo cáo phản hồi này
0 trả lời
Ẩn trả lời
Trả lời
Báo cáo phản hồi này
0