Phó Thủ tướng Phan Kế Toại mách con đi… bơm xe

Trong ngôi nhà ấm cúng ở con ngõ nhỏ trên phố Đội Cấn (quận Ba Đình, thành phố Hà Nội), bà Vũ Thị Thanh Mỹ, người con dâu thứ tư của cố Phó Thủ tướng Phan Kế Toại (1892 – 1973) chia sẻ với chúng tôi về cuộc đời làm quan liêm chính của cụ.

Sinh tại làng Mông Phụ, xã Đường Lâm, thị xã Sơn Tây (Hà Nội) trong một gia đình dòng dõi nhiều đời làm quan, cụ Phan Kế Toại từng trải nhiều chức quan to dưới triều Nguyễn: Tuần phủ tỉnh Phúc Yên, Tổng đốc tỉnh Thái Bình, Khâm sai đại thần Bắc Bộ. Cách mạng tháng Tám 1945 thành công, Chủ tịch Hồ Chí Minh mời cụ tham gia Chính phủ, giữ chức Bộ trưởng Bộ Nội vụ (1947), rồi giữ chức vụ Phó Thủ tướng trong Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa cho đến giây phút cuối cuộc đời.

Chân dung Phó Thủ tướng Phan Kế Toại (1892 – 1973). Ảnh: Tư liệu gia đình.

Trong câu chuyện, bà Thanh Mỹ cho biết, làm quan to nhưng sinh thời, cụ Phan chỉ muốn các con mình làm những nghề sáng tạo để tự nuôi được bản thân, trở thành người cán bộ tốt. Cụ khuyến khích con cái độc lập, không phụ thuộc vào cha. Vì vậy, 10 người con của cụ đều thành công trong lĩnh vực khoa học, nghệ thuật. 

Làm quan ở đâu, cụ Phan Kế Toại cũng trọng chữ “liêm chính”, “an dân”, lấy đạo nghĩa nhân làm gốc. Khi làm Tri huyện Tiên Lãng, tỉnh Kiến An (nay là TP. Hải Phòng), cụ đã mộ dân khai hoang lấn biển. Hơn 80 năm sau, vật đổi sao dời, trải qua mấy độ bể dâu nhưng “ruộng quan Phan” vẫn được người dân nơi đây ghi ơn. 

Gia đình cụ Phan Kế Toại tại Chiến khu Việt Bắc - Tư liệu gia đình.

Thập niên 60 của thế kỷ XX, cụ Phan đương nhiệm Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Nội vụ, bà Mỹ làm việc ở UBND TP. Hà Nội, còn chồng bà, ông Phan Kế Bảo, công tác tại trường Điện ảnh Việt Nam. Thường lệ, cụ Phan hỏi các con về lương tháng, về cuộc sống, và các khoản chi tiêu. Một bận, cụ gọi người con dâu thứ tới dặn: “Mỹ ơi, lương hai vợ chồng như thế không thể đủ sống nuôi con được. Bảo nó đi làm về, con nói với Bảo chiều đến hết giờ làm thì tìm một cái hòm xe đạp, một cái bơm và một ít dụng cụ để vá xe. Chiều tan sở ra thì làm thêm những việc đó để kiếm tiền nuôi các con”.

Hai vợ chồng ông Phan Kế Bảo hiểu rằng, cha đang răn dạy họ kiếm tiền bằng công việc chính đáng để nuôi con. Chứ trong thực tế, ông chưa bao giờ phải đứng đầu phố làm nghề bơm vá kiếm thêm thu nhập. Hết giờ làm việc ở cơ quan, tối về họ lại cùng nhau dịch tài liệu. Ông Bảo công tác bên trường Điện ảnh, nhờ có vốn ngoại ngữ sau những năm du học bên Cộng hoà Dân chủ Đức về nước, những bản phim tiếng Đức đang chờ ông dịch. Ông đọc dịch đến đâu là bà viết lại đến đấy.

Bà Vũ Thị Thanh Mỹ (2023) - ảnh NVCC.

“Chúng tôi không phải đi bơm xe bao giờ vì tài liệu dịch phim cho thu nhập đủ để trang trải trong gia đình, song dẫu có phải bơm xe thì vợ chồng tôi cũng tự bảo nhau mình sẵn sàng làm việc, nhất là công việc chính đáng từ khối óc, hai bàn tay và sức lao động của mình”, bà Vũ Thị Thanh Mỹ tâm sự. 

Bà Vũ Thị Thanh Mỹ tham gia hoạt động thiện nguyện tại Lệ Thuỷ - Quảng Bình (2015) - Tư liệu gia đình.

Năm nay dù đã 90 tuổi, bà Vũ Thị Thanh Mỹ vẫn hăng hái tham gia các hoạt động từ thiện xã hội tuỳ theo sức khoẻ của mình. Khi bà tham gia hoạt động thiện nguyện của Câu lạc bộ Ong Chăm dành những chiếc mũ len, găng tay và áo ấm cho trẻ em vùng cao. Những ngày tháng 4 năm nay, với chiếc xô nhựa giản dị, bà tặng cá bảy màu cho người dân Thủ đô chống dịch sốt xuất huyết khiến bao người cảm động về nghĩa cử này…

Bài viết đề xuất

hinh anh tac gia

Truyền hình Quốc hội Việt Nam

Phản hồi
Liên quan
Liên quan
Mới nhất
Báo cáo phản hồi này
0 trả lời
Ẩn trả lời
Trả lời
Báo cáo phản hồi này
0